Display mode (Doesn't show in master page preview)

18 พฤศจิกายน 2569

Econ Digest

คนเวียดนามดื่มอะไร? เมื่อทางเลือกเครื่องดื่มเพิ่มตามเทรนด์สุขภาพ ไลฟ์สไตล์ และโอกาสดื่ม

คะแนนเฉลี่ย
  • ​เวียดนามเป็นตลาดเครื่องดื่มที่หลากหลาย แม้น้ำอัดลมและชาพร้อมดื่มยังเป็นสินค้าหลักในตลาดเครื่องดื่มไม่มีแอลกอฮอล์เวียดนาม แต่น้ำดื่มบรรจุขวดกำลังเติบโตอย่างรวดเร็วตามการขยายตัวของเมือง ความต้องการความสะดวก และความใส่ใจด้านสุขอนามัยและสุขภาพ น้ำดื่มจึงไม่ได้แข่งขันด้วยราคาเพียงอย่างเดียวอีกต่อไป แต่เริ่มแตกแขนงเป็นน้ำแร่และน้ำที่เสริมคุณสมบัติเฉพาะด้าน ในทางกลับกัน น้ำอัดลมสูตรดั้งเดิมกำลังเผชิญแรงกดดันจากความกังวลเรื่องน้ำตาล ขณะที่ตลาดชาพร้อมดื่มสะท้อนการผสมผสานวัฒนธรรมดั้งเดิมกับความต้องการสมัยใหม่ ชาดำและชาอู่หลงยังมีฐานผู้บริโภคเดิม ส่วนชาสมุนไพร ชาผสมผลไม้ และชาที่เพิ่มประโยชน์เฉพาะด้านกำลังเป็นที่นิยมตามเทรนด์สุขภาพ ตลาดจึงไม่ได้เปลี่ยนสู่สินค้าประเภทใดประเภทหนึ่ง แต่ขยายจากเครื่องดื่มพื้นฐานไปสู่ตัวเลือกที่มีความเฉพาะเจาะจงมากขึ้น ตั้งแต่น้ำดื่ม ชาพร้อมดื่ม น้ำผลไม้ และกาแฟพร้อมดื่ม ไปจนถึงเครื่องดื่มชูกำลัง เครื่องดื่มเกลือแร่ และเครื่องดื่มฟังก์ชันนัล
  • โอกาสการดื่มกำหนดคู่แข่งของสินค้า ผู้บริโภคเวียดนามไม่ได้เลือกเครื่องดื่มชนิดเดียวในทุกสถานการณ์ ผลสำรวจ InsightAsia[1] พบว่าน้ำอัดลมเป็นตัวเลือกเด่นในงานสังสรรค์ ส่วนชาพร้อมดื่มได้รับความนิยมระหว่างมื้ออาหารและระหว่างเดินทาง ขณะที่เครื่องดื่มชูกำลังเชื่อมโยงกับช่วงพักจากการทำงานหรือเรียน เหตุผลในการเลือกก็แตกต่างกัน น้ำอัดลมตอบโจทย์รสชาติ ชาพร้อมดื่มตอบโจทย์ด้านความสดชื่น ส่วนเครื่องดื่มชูกำลังตอบความต้องการเติมพลังและความตื่นตัว นัยสำคัญคือ คู่แข่งของสินค้าอาจไม่ได้จำกัดอยู่ในหมวดสินค้าเดียวกัน ในช่วงพักงาน กาแฟสด กาแฟพร้อมดื่ม และเครื่องดื่มชูกำลังต่างแข่งขันเพื่อตอบโจทย์ความต้องการตื่นตัว ส่วนระหว่างมื้ออาหาร ชาพร้อมดื่มอาจแข่งขันกับน้ำอัดลม น้ำดื่มบรรจุขวด หรือเครื่องดื่มจากร้านอาหาร ดังนั้น การแข่งขันจึงกำลังเปลี่ยนจากการแข่งขันระหว่างประเภทสินค้าไปเป็นการแข่งขันเพื่อครองโอกาสการดื่ม ซึ่งเชื่อมโยงการบริโภคเครื่องดื่มกับความสะดวก ภาพลักษณ์ การเข้าสังคม และประสบการณ์มากขึ้น
  • เทรนด์สุขภาพมาแรง แต่รสชาติและความคุ้มค่ายังเป็นปัจจัยหลักในการตัดสินใจซื้อ ผลสำรวจพบว่า[2] เทรนด์ที่ผู้บริโภคสนใจมากที่สุดคือเครื่องดื่มน้ำตาลต่ำหรือไม่ใส่น้ำตาลที่ 85% และเครื่องดื่มที่ให้ประโยชน์เฉพาะด้านที่ 78% อย่างไรก็ตาม ความสนใจไม่ได้หมายความว่าจะนำไปสู่การซื้อโดยอัตโนมัติ เพราะปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการซื้อสูงที่สุดยังคงเป็นรสชาติที่ 92% และราคาและความคุ้มค่าที่ 78% โจทย์ของผู้ผลิตจึงไม่ใช่การลดน้ำตาลให้มากที่สุด แต่เป็นการลดน้ำตาลโดยยังรักษารสชาติและราคาที่ผู้บริโภครับได้ หากสูตรใหม่ดีต่อสุขภาพแต่รสชาติไม่ถูกปาก หรือมีราคาสูงกว่าทางเลือกเดิมมาก ผู้บริโภคอาจทดลองซื้อ แต่ไม่กลับมาซื้อซ้ำ  
  • กฎใหม่เร่งให้ตลาดปรับทั้งสูตรและบรรจุภัณฑ์ แรงผลักดันด้านสุขภาพไม่ได้มาจากผู้บริโภคเพียงอย่างเดียว เวียดนามจะเริ่มเก็บภาษีสรรพสามิตจากเครื่องดื่มที่เข้าข่ายที่มีน้ำตาลรวมเกิน 5 กรัมต่อ 100 มิลลิลิตร ในอัตรา 8% ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2570 และเพิ่มเป็น 10% ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2571[3] ภาษีดังกล่าวทำให้การพัฒนาสูตรไม่ใช่การตัดสินใจด้านรสชาติเพียงอย่างเดียว ผู้ผลิตต้องพิจารณาพร้อมกันว่าจะลดน้ำตาลอย่างไรให้ต่ำกว่าเกณฑ์ ผู้บริโภคจะยอมรับรสชาติใหม่หรือไม่ และหากอยู่ในข่ายเสียภาษี จะส่งผ่านต้นทุนไปยังราคาได้มากเพียงใด ส่วนด้านบรรจุภัณฑ์ เวียดนามเริ่มกำหนดให้ผู้ผลิตและผู้นำเข้าต้องรับผิดชอบต่อการรีไซเคิลบรรจุภัณฑ์ที่นำออกสู่ตลาด โดยสามารถดำเนินการรีไซเคิลตามข้อกำหนด หรือสนับสนุนเงินผ่านกองทุนคุ้มครองสิ่งแวดล้อมเวียดนาม[4]  ดังนั้น ต้นทุนของเครื่องดื่มหนึ่งขวดจึงไม่ได้สิ้นสุดเมื่อสินค้าถูกส่งถึงร้าน แต่ครอบคลุมไปถึงการจัดการบรรจุภัณฑ์หลังบริโภคด้วย
  • ธุรกิจไทยควรหาจุดเชื่อมโยงระหว่างสินค้าและโอกาสดื่ม ธุรกิจไทยควรพิจารณาว่า สินค้าจะตอบโจทย์ผู้บริโภคกลุ่มใดและเหมาะกับการดื่มในสถานการณ์ใด เช่น หากต้องการเจาะกลุ่มคนทำงานที่มองหาความสะดวก สินค้าอาจต้องพกพาง่าย หาซื้อได้ในร้านสะดวกซื้อ และสื่อสารประโยชน์ได้ทันที ส่วนสินค้าที่เน้นสุขภาพต้องพิสูจน์ว่า ประโยชน์ที่เพิ่มขึ้นมีคุณค่ามากพอให้ผู้บริโภคเปลี่ยนจากเครื่องดื่มเดิมหรือยอมจ่ายเพิ่มหรือไม่ เมื่อเห็นกลุ่มเป้าหมายและโอกาสดื่มชัดเจนแล้ว ธุรกิจจึงค่อยพิจารณาว่าควรนำสินค้าเดิมไปปรับหรือพัฒนาสินค้าใหม่ พร้อมทดสอบทั้งรสชาติ ระดับราคา และแนวโน้มการซื้อซ้ำ การร่วมพัฒนาหรือผลิตสินค้ากับพันธมิตรเวียดนามก็เป็นทางเลือกที่ควรประเมิน เพราะช่วยให้เข้าถึงความรู้ตลาด เครือข่ายจำหน่าย และความเข้าใจรสนิยมท้องถิ่น ท้ายที่สุด โจทย์สำคัญคือ สินค้าของเราตอบความต้องการของผู้บริโภคได้ชัดเจนเพียงใด และมีเหตุผลเพียงพอให้เปลี่ยนจากตัวเลือกเดิมหรือไม่ รวมถึงคิดค่าจัดจำหน่าย โปรโมชั่น ภาษี และต้นทุนบรรจุภัณฑ์แล้ว ธุรกิจยังเหลือกำไรเพียงพอให้ธุรกิจเติบโตหรือไม่



[1] ผลสำรวจครอบคลุมผู้บริโภค 524 คน อายุ 16–55 ปี ในเขตเมืองและชานเมืองของ 5 เมือง ได้แก่ ฮานอย โฮจิมินห์ซิตี ดานัง เกิ่นเทอ และไฮฟอง จาก InsightAsia (2025), Vietnam Beverage Market: Usage & Attitudes Study.

[2] InsightAsia

[3] สำนักงานส่งเสริมการค้าในต่างประเทศ ณ นครโฮจิมินห์ (2569), ตลาดเครื่องดื่มเวียดนาม, มีนาคม.

[4] Báo Điện tử Chính phủ (2025), “Thực thi EPR cần phù hợp với các điều kiện của Việt Nam" [EPR implementation should align with Vietnam's conditions], Báo Điện tử Chính phủ.


Scan QR Code


QR Code

หมายเหตุ

รายงานวิจัยฉบับนี้จัดทำเพื่อเผยแพร่ทั่วไป โดยจัดทำขึ้นจากแหล่งข้อมูลต่างๆ ที่น่าเชื่อถือ แต่บริษัทฯ มิอาจรับรองความถูกต้อง ความน่าเชื่อถือ หรือความสมบูรณ์เพื่อใช้ในทางการค้าหรือประโยชน์อื่นใด บริษัทฯ อาจมีการเปลี่ยนแปลงข้อมูลได้ตลอดโดยไม่ต้องแจ้งให้ทราบล่วงหน้า ทั้งนี้ผู้ใช้ข้อมูลต้องใช้ความระมัดระวังในการใช้ข้อมูลต่างๆ ด้วยวิจารณญาณตนเองและรับผิดชอบในความเสี่ยงเองทั้งสิ้น บริษัทฯ จะไม่รับผิดต่อผู้ใช้หรือบุคคลใดในความเสียหายใดจากการใช้ข้อมูลดังกล่าว ข้อมูลในรายงานฉบับนี้จึงไม่ถือว่าเป็นการให้ความเห็น หรือคำแนะนำในการตัดสินใจทางธุรกิจ แต่อย่างใดทั้งสิ้น